Community of practice #4 – Stem van de architect
Wie ontwerpt een cultuurplek? Niet alleen de architect. Ook gebruikers, buurtbewoners, cultuurwerkers, ondernemers en lokale besturen tekenen mee aan het verhaal van een plek.
Tijdens deze vierde inspiratiedag plaatsen we de blik van de architect naast die van andere betrokkenen. We onderzoeken hoe ontwerp kan helpen om ruimte te delen, samenwerking mogelijk te maken en plekken te laten meegroeien met veranderende noden. Want cultuurplekken van morgen ontstaan niet alleen aan de tekentafel, maar ook in de praktijk.
Op donderdag 17 september 2026 komt de community samen in ‘t Kadaster in Oostende – een sprekend voorbeeld van een plek die van onderuit groeide. In de voormiddag verkennen we de rol van de architect. In de namiddag ga je zelf aan de slag over het maken en delen van plekken, met praktijksessies, een wandeling en verbeelding. Verwacht inspiratie, uitwisseling en netwerk rond alles wat komt kijken bij toekomstgerichte cultuurinfrastructuur.
De community of practice Cultuurplekken van morgen is er voor iedereen die bezig is met – of zoekend is rond – (toekomstgerichte) cultuurinfrastructuur. Of je nu werkt aan een nieuw gebouw, renovatie, herbestemming of het toekomstscenario van een cultuurplek: je bent welkom.
Waar en wanneer
Donderdag 17 september 2026, van 9u30 tot 16u30 in ’t Kadaster (Alfons Pieterslaan 39, 8400 Oostende).
Voor wie
Lokale cultuurambtenaren, IGS’en cultuur, culturele middenveld, culturele bovenbouw en betrokken ambtenaren van departement cultuur, jeugd en media.
Prijs
€75 (inclusief lunch). Bij laattijdige annulatie (minder dan acht kalenderdagen voor aanvang) of no-show wordt het bedrag ook aangerekend.
Programma
09u30-10u Onthaal met koffie
10u-10u15 Welkom door OP/TIL en Anne Mie Strubbe van ‘t Kadaster.
10u15-10u45 Blikopener: Team Vlaams Bouwmeester
- Annelies Augustyns van het team Vlaams Bouwmeester zet de toon voor de dag met een shift in mindset. In haar essay Ruimte geven en ruimte delen voor Horizon 2035 bekijkt ze het bouwen aan een cultuurplek niet als een technische opgave, maar als een culturele daad: hoe je bouwt, of net niet bouwt, drukt uit wie je bent.
- Vanuit die blik krijgt ook de architect een andere rol. Niet de uitvoerder die achteraf een programma invult, maar een partner die meedenkt over wat er al staat, over de lange termijn en over hoe je ruimte deelt met anderen. Wat betekent die verschuiving voor de plekken die we samen maken?
10u45-11u30 Matchmaking speeddate
- We brengen deelnemers samen rond hun eigen vragen en zoektochten. Aan de hand van enkele concrete vraagstukken ga je kort in gesprek met anderen die met gelijkaardige uitdagingen bezig zijn – jij zoekt, een ander denkt mee, en omgekeerd.
11u30-12u30 De stem van drie ontwerpers
- Wat hebben cultuurwerkers en ontwerpers van elkaar nodig om tot een goed werkende cultuurplek te komen? In drie korte gesprekken gaat Jana Kerremans in dialoog met ontwerpend onderzoeker Tom Callebaut (TC Plus), architect Maxim Czvek (Czvek Rigby) en architect Tom Gantois (Dertien12).
- We kijken naar drie cruciale momenten in een traject: de vraag vóór het ontwerp, de samenwerking met gebruikers tijdens het ontwerp en de plek na de oplevering. Aan de hand van eigen projecten delen de ontwerpers wat helpt, wat schuurt en welke rol cultuuractoren zelf kunnen opnemen om van een bouw- of ruimtelijk traject een sterker project te maken.
12u30-13u30 Lunch
13u30-15u30 Vijf keuzesessies
- Sessie 1: Anders kijken naar gebouwen, met Michiel Van Baelen van Miss Miyagi
Miss Miyagi is een alternatieve projectontwikkelaar die uitsluitend inzet op vastgoed met een positieve maatschappelijke impact. Als dienstverlener, niet als investeerder, en steeds vertrekkend vanuit het karakter van een gebouw en de energie van zijn gebruikers.
Michiel Van Baelen neemt je mee in de principes uit die praktijk: vertrek van wat er al is, draai de ontwerpopgave om, meng functies en zoek nieuwe financierings- en samenwerkingsvormen. Welke van deze principes kunnen cultuuractoren, lokale besturen en organisaties inspireren bij het vormgeven van toekomstgerichte cultuurinfrastructuur? Vanuit concrete projecten ga je in een kleine groep zelf aan de slag – een sessie die inspiratie en interactie combineert.
- Sessie 2: Het collectieve ontwerpproces van Globe Aroma, met Heleen Verheyden
Met het Huis voor Collectieve Verbeelding bouwt de Brusselse kunstwerkplaats Globe Aroma aan vernieuwde infrastructuur via een collectief ontwerpproces tussen architecten, onderzoekers, huispartners en een gemeenschap van kunstenaars en nieuwkomers.
Vragen over hoe we ruimtes willen beleven staan er centraal. Zo gaat het bij een deur niet alleen over de kleur en vorm, maar ook over de vraag: “Wanneer voel ik me uitgenodigd om binnen te komen?”. Via uitstappen, gesprekken, en co-design ateliers worden gedeelde inzichten vertaald naar concrete ontwerpen. Heleen Verheyden neemt je mee doorheen hun visie en aanpak.
- Sessie 3: Praktijkwandeling – ’t Kadaster
In het voormalige politiekantoor aan de Alfons Pieterslaan bouwt vzw De Stadsnomaden aan ’t Kadaster: een open ontmoetingsplek vóór en dóór de buurt, waar zo’n 25 sociale, culturele en creatieve projecten ruimte delen. Onder het motto “slapende plekken wakker maken” hertekenen ze een gesloten gebouw tot proeftuin voor kunstenaars, jongeren en ondernemers. Tineke en Hans van De Stadsnomaden nemen je mee en tonen hoe je samen een plek creëert en ruimte deelt en hoe ondernemerschap, cultuur en welzijn er samenkomen.
- Sessie 4: Verbeeld de ruimte – van lege plek naar concreet idee, met Maarten Soete, Werk-licht.
In deze verbeeldingssessie ga je samen aan de slag met twee concrete cases: echte ruimtes die een invulling zoeken. Je vertrekt vanuit de droom (wat zou hier kunnen, zonder beperkingen?) en denkt samen na over wat de plek kan worden. Verbeelding en uitwisseling staan centraal, en de organisaties achter de cases gaan met een rijke oogst aan ideeën naar huis.
Case 1 – Drogenbos – Mikoyan Lamote, vzw De Rand
Hoe bouw je vanaf een leeg perceel een nieuw gemeenschapscentrum dat écht aansluit bij een diverse, uitdagende buurt?
Case 2 – Oostende – Anne Mie Strubbe, de Stadsnomaden
De Stadsnomaden hebben een nieuwe leegstaande site in het vizier in Oostende. Verbeeld mee de toekomst van een plek waar leegstand, stad, cultuur en gedeeld gebruik samenkomen.
- Sessie 5: In gesprek met Team Vlaams Bouwmeester en Team infrastructuur
Gesprek 1 – Team Vlaams Bouwmeester
Annelies Augustyns van het team Vlaams Bouwmeester neemt je mee in wat de Bouwmeester voor jouw plek of project kan betekenen. Het team begeleidt publieke opdrachtgevers bij het vormgeven van gebouwen, publieke ruimte en masterplannen, van projectdefinitie tot de keuze van een ontwerpteam.
Vanuit de nieuwe ambitienota Publiek Project, die inzet op uitvoering, verbinding en inclusieve publieke ruimte, ontdek je het aanbod, wie ervoor in aanmerking komt en hoe het in de praktijk werkt, aan de hand van enkele concrete cases.
Gesprek 2 – Team infrastructuur & Buitendiensten van Departement CJM
De Vlaamse overheid werkt momenteel aan een nieuwe visie op cultuur- en jeugdinfrastructuur. Die vertrekt vanuit een eenvoudige maar ambitieuze vraag: hoe kan infrastructuur bijdragen aan een samenleving waarin cultuur nabij, toegankelijk en betekenisvol is voor iedereen?
Tijdens deze sessie gaat Emma Van Loock (Departement Cultuur, Jeugd en Media) in gesprek over de toekomst van cultuurinfrastructuur. Welke rol kunnen cultuurhuizen, bibliotheken en andere gemeenschapsplekken daarin spelen? Welke hefbomen zijn nodig om participatie, inclusie en ontmoeting te versterken? En wat verwachten we daarbij van lokale besturen, culturele organisaties en de Vlaamse overheid?
15u45-16u30 Oogst: Twee jaar Cultuurplekken van morgen
- OP/TIL blikt terug en deelt de belangrijkste inzichten na bijna twee jaar community of practice. Wat hebben we samen geleerd over de cultuurplekken van morgen? Daarna is er nog tijd om na te praten, te netwerken of je vragen voor te leggen.
Schrijf je in
Schrijf je in via onderstaande link.
Meer informatie
Heb je vragen of wens je meer informatie? Contacteer onze collega Simon.
.