Open call – Humain, trop humain

De tentoonstellingscyclus

Humain, trop humain is opgevat als een cyclus van twee autonome maar onderling verbonden tentoonstellingen. Act I, What We Make, kijkt naar hoe een kunstwerk gemaakt wordt en naar de handelingen die achter de afgewerkte vorm verdwijnen. Act II, What Makes Us, onderzoekt wat er gebeurt zodra het werk het atelier verlaat: hoe curatoren, verzamelaars, instellingen, tentoonstellingsomstandigheden, verhalen en publiek mee de waarde ervan produceren.

De cyclus ontleent zijn methode aan Friedrich Nietzsches Menselijk, al te menselijk (1878): wat verheven, nieuw of onvermijdelijk lijkt, terugvoeren naar zijn al te menselijke oorsprong – werk, gewoonte, vergissing, angst, ijdelheid en keuze. De titel is dus geen versiering; hij benoemt de methode.

 wat verheven, nieuw of onvermijdelijk lijkt, terugvoeren naar zijn al te menselijke oorsprong – werk, gewoonte, vergissing, angst, ijdelheid en keuze. De titel is dus geen versiering; hij benoemt de methode.

De vraag aan de kunstenaars

Deze tentoonstelling vraagt kunstenaars één ding: de ‘al te menselijke oorsprong’ van hun eigen maken te onderzoeken. De herstelling die een compositie werd. De ijdelheid die een formaat koos. De mislukking die de sleutel bleek. De gewoonte van de hand die de stijl werd. De fout die vorm werd.

In ateliergesprekken praten kunstenaars vaak over het proces: wat per toeval ontstond, wat mislukte en wat bleef. In de tentoonstellingsruimte blijft precies dat doorgaans onzichtbaar. Dat ligt niet aan de kunstenaar, maar aan de ruimte zelf: het afgewerkte werk verbergt zijn oorsprong. Humain, trop humain nodigt kunstenaars uit om de taal van het atelier de tentoonstellingsruimte binnen te brengen.

We vragen geen autobiografie of bekentenis: niet wie de kunstenaar is, maar wat er tijdens het maken gebeurde. Wat ons interesseert, is hoe de vorm tot stand kwam. Welke herhaling, selectie, voorbereiding, automatisme, vergissing, correctie, beperking, herstelling of opgave werd bepalend voor het uiteindelijke werk? Kunstenaars mogen ook stilstaan bij de andere handen die aan het maken deelnamen – assistenten, gieters, drukkers, lijstenmakers, vertalers of medewerkers – en bij wat die handen bijdroegen of beslisten.

We zoeken evenmin een sluitend verhaal. Eerlijkheid over wat er gebeurde is meer waard dan een perfecte uitleg, en over een deel van het werk zwijgen is ook een geldig antwoord.

Waarom deze vraag nu

De vraag naar auteurschap en naar de status van het kunstwerk loopt van Duchamp over de conceptuele kunst tot de huidige debatten over artificiële intelligentie. AI is niet het onderwerp van deze tentoonstelling; het is de aanleiding die de vraag zichtbaar en dringend maakt. De oproep vraagt kunstenaars niet om partij te kiezen in de koude oorlog tussen de voor- en tegenstanders van het artificiële. Ze keert zich naar het maken zelf, en naar wat zich niet laat uitmiddelen: de herstelling, de vergissing, de gewoonte en de beslissing.

Dit is geen cynische ontmaskering van kunst als loutere ijdelheid. Voor Nietzsche is ontnuchtering een bevrijding: wat zijn verhevenheid verliest, wordt iets waarmee je kunt werken. Herstelling, mislukking en gewoonte zijn geen aanklacht; ze worden materiaal.

Wat we zoeken

We verwelkomen precieze voorstellen voor werken die hun eigen maken onderzoeken, eerder dan Nietzsche, AI of een algemeen thema te illustreren. De oproep staat open voor professionele kunstenaars, beginnend of gevestigd, individueel of als collectief.

De selectie gebeurt op basis van twee criteria, die we hier vooraf vastleggen:

• het werk onderzoekt zijn eigen oorsprong in plaats van het thema te illustreren;
• het werk behandelt zijn menselijke oorsprong als onderwerp, niet als keurmerk. Dat een mens het maakte, bewijst niets, want dat geldt voor elk werk; wat telt, is wat het werk ermee doet.

Werken en praktijken

Alle artistieke praktijken zijn welkom, waaronder schilderkunst, tekenkunst, beeldhouwkunst, installatie, fotografie, geluid, performance, publicatie, textiel, video en digitale vormen. Kunstenaars kunnen bestaande werken, bewerkingen of nieuwe producties voorstellen, met een maximum van drie werken per kunstenaar of collectief.

DeNode beschikt over verschillende schermen en projectoren die ter beschikking gesteld kunnen worden waar het werk dat vereist. Vermeld je technische vereisten duidelijk, in het bijzonder voor beeld- en geluidsweergave en bestandsformaten.

Hoe indienen

Stuur één pdf met daarin:

• een korte beschrijving en enkele beelden van elk voorgesteld werk;
• titel, jaar, medium en afmetingen of duur van elk werk;
• per werk een werknota van maximaal 300 woorden die beschrijft wat er tijdens het maken gebeurde, eerder dan wat het werk betekent;
• een beknopte technische fiche en, voor een voorgesteld nieuw werk, een indicatieve productieplanning.

Zet je naam niet in deze pdf. Stuur je contactgegevens en een korte biografie (maximaal 100 woorden) als apart bestand. Een volledig portfolio is niet vereist, en er zijn geen inschrijvingskosten.

We weten dat het voorbereiden van een inzending tijd kost die niet betaald wordt. Daarom houden we de eerste ronde zo licht mogelijk, en daarom krijgt elke kandidaat een persoonlijk antwoord.

Selectieprocedure

Voorstellen bereiken ons langs twee sporen: deze publieke oproep en een rechtstreekse uitnodiging aan kunstenaars die bij DeNode tentoonstelden sinds de opening in 2023. Uitgenodigde kunstenaars hebben geen apart statuut in de selectie; voor elk voorstel gelden dezelfde criteria.

De eerste ronde wordt blind gelezen: we zien het werk vóór we de naam zien, zodat het werk vóór de afzender komt. Daarna volgt een tweede ronde, met een gesprek of een atelierbezoek (eind november – december 2026). De selectie gebeurt door Kristof Vander Cruyssen (artistiek directeur); Paul De Cannière en Hanna Ouaziz lezen mee als klankbord. De beslissing en de verantwoording liggen bij de artistieke leiding. De tentoonstelling toont vijftien tot vijfentwintig werken.

Elke kandidaat krijgt ten laatste in december 2026 een persoonlijk antwoord.

Wat er met je inzending gebeurt

Je inzending wordt bewaard tot het einde van de tentoonstelling, samen met de notities die tijdens de beoordeling zijn gemaakt. Ingezonden werk wordt niet getoond of gepubliceerd zonder je uitdrukkelijke toestemming, en nooit zonder overeenkomst en vergoeding. Je gegevens worden niet aan derden doorgegeven, en je inzending wordt niet gebruikt om AI-systemen te trainen. Na de selectie spreken we publiek over de gemaakte keuzes, zonder namen te noemen: een huis dat kunstenaars naar hun keuzes vraagt, moet zijn eigen keuzes kunnen verantwoorden.

Referentie

Friedrich Nietzsche, Menselijk, al te menselijk. Een boek voor vrije geesten (1878).

Voorwaarden en deadline

Elke geselecteerde kunstenaar ontvangt een presentatievergoeding van € 150 per werk per tentoonstellingsmaand. DeNode voorziet geen productiebudget, ook niet voor bewerkingen of nieuwe werken. De voorwaarden voor transport en verzekering worden meegedeeld zodra DeNode ze bevestigd heeft.

Deadline: woensdag 18 november 2026, 23.59 u (CET)

Sturen naar: info@denode.be · Onderwerp van de e-mail: Humain, trop humain – Act I

Meer informatie en applicatie