Divers werken

De professionele kunstensector is momenteel nog geen afspiegeling van de maatschappij in al haar interculturaliteit. Een gemiste kans, want de culturele diversiteit in onze steden herbergt heel wat creatief talent, een divers publiek met een frisse blik en nieuwe denkkaders. Veel kunsthuizen erkennen dat potentieel, maar ze moeten schoorvoetend toegeven dat die diversiteit weinig aanwezig is in hun personeelsbestand, hun werking of hun publiek.

Er leven heel wat vragen binnen de kunstensector: hoe cultureel divers is de huidige professionele kunstensector? Wat verstaan we onder een meer interculturele werking? Welke stappen kunnen organisaties neme? Hoe gaan we van een projectmatige naar een structurele aanpak? Welke praktijkervaringen geven ons een inzicht in potentiële uitdagingen en verrijkingen?

Kunstenpunt tracht de professionele kunstensector te ondersteunen in een structurele en geïntegreerde aanpak inzake interculturalisering. Dit doen we door kennis en expertise omtrent interculturalisering vanuit verschillende invalshoeken te genereren en te delen met de kunstensector.

Coaching: sCan&Do

De voorbije vijf jaarwerkte Kunstenpunt mee aan sCan&Do, een meerjarig piloottraject op maat van kunst- en cultuuroganisaties. Dit individueel coachingstraject startte met een grondige analyse van de organisaties rond culturele diversiteit op verschillende niveau’s (5 P’s: personeelsbestand, partnerschappen, programmatie, publiekswerking, en de plek/locatie van de organisatie).

Op basis hiervan werd een realistisch actieplan opgesteld. De organisaties stonden zelf in voor de implementatie, geruggesteund door het sCan&Do-team door o.a. individuele begeleiding en teamsessies. Tijdens een jaarlijks opvolgingsmoment werd de voortgang geëvalueerd en werden verdere acties uitgestippeld. Op deze manier werd er gewerkt aan het duurzaam interculturaliseren van de organisatie, zowel qua identiteit als qua dagelijks werking.

sCan&Do was een samenwerking tussen Sociaal Fonds voor de Podiumkunsten, Minderhedenforum, Juntar en Kunstenpunt. Volgende organisaties doorliepen het sCan&Do traject of zijn er momenteel mee aan de slag:

  • Kunstencentrum CAMPO – lees hier meer over hun traject
  • Het Theaterfestival 
  • Netwerk Aalst
  • DEMOCRAZY 
  • DeSingel internationale kunstcampus 
  • Kunstencentrum Buda 
  • Kaaitheater
  • Rekto:Verso

Na dit succesvolle piloottraject zetten we ons ook in 2020 verder in voor interculturalisering binnen kunst- en cultuurorganisaties.

Individuele begeleiding

Vanaf 2020 zullen Sociaal Fonds voor de Podiumkunsten en Minderhedenforum de verdere individuele begeleiding van organisaties die streven naar meer diversiteit binnen sCan&Do op zich nemen. Interesse? Contacteer sCan&Do coördinator Rachida Lamrabet (Sociaal Fonds voor Podiumkunsten).

Collectieve kennisdeling

Parallel aan en in goed overleg met het sCan&Do team zal Kunstenpunt zich toespitsen op de verworven inzichten sectorbreed te delen.

Cijfermateriaal en State of the Arts

In de Landschapstekening – een sterkte-zwakte analyse van de kunsten in Vlaanderen en Brussel die Kunstenpunt iedere vijf jaar publiceert – houden we de vinger aan de pols van de professionele kunstensector. De Landschapstekening werd gevoed door een interactief traject met de sector en het beleid, waarbij ook dieper werd ingegaan op diversiteit binnen de kunstensector.

Het hoofdstuk ‘De kunsten in een veranderende samenleving’ zoomt verder in op de belangrijkste bevindingen omtrent diversiteit binnen de kunstensector, en meer specifiek ook interculturaliteit. De bijhorende poster mapt stemmen en visies rond diversiteit binnen de kunstensector.

Tools, handvaten en inspiratie

Praktijkverhalen

De publicatie Tracks geeft een overview van 20 praktijkverhalen uit Vlaanderen en Brussel in verschillende sectoren. Het brengt interculturele processen binnen de kunstensector in kaart en geeft hierbij inzicht in hoe kunstenaars en culturele werkers om gaan met interculturaliteit. De publicatie In Nesten bespreekt talentontwikkeling en interculturaliteit in de podiumkunsten.

Kunstensector & nieuwkomers

Interculturaliseringsprocessen focussen niet enkel op nationale etnisch-culturele diversiteit, maar houden ook rekening met huidige en toekomstige nieuwkomers. Sofie Joye (Kunstenpunt) formuleerde 10 tips en tricks voor het werken met en voor nieuwkomers.

Internationale organisaties

De code diversiteit & inclusie (Nederland) en de website diversity in arts (Australië) kijken naar hoe de culturele en creatieve industrie meer plaats kan maken voor culturele diversiteit en inclusiviteit. Om dit doel te realiseren voeren ze onderzoek, verzamelen ze good practices en tools en organiseren ze vormingen. Code diversiteit & Inclusie biedt tevens een scan van een organisatie om te kijken hoe structureel jouw organisatie reeds werkt omtrent diversiteit en inclusie.

Nog vragen?

Lees de blogs van Sofie Joye. Meer lezen over interculturaliteit & stedelijkheid op Vlaams en Europees niveau? Lees ons dossier rond Diversiteit en interculturalisering Contact met medewerkers interculturalisering binnen Kunstenpunt? Contacteer Myriam Halimi.